Katalog

Cumhuriyet 29 EKİM 2023 PAZAR 21 Cumhuriyet Cumhuriyet kültür Cumhuriyet Cumhuriyet devrimidir... umhuriyet, özgürlüktür. bilimden, eğitimden Devrimleri, Aydınlanmayı ve Cumhuriyet, güç almak, evrensel ve eğitimi toplumun bir kesimi için Cbağımsızlıktır, çağdaş değer ölçülerini değil, tek millet, tek devlet ilkesiyle Cumhuriyet laikliktir. sımsıkı kucaklamaktır. toplumun tüm katmanlarına, Cumhuriyet demokrasidir. Cumhuriyet, herkese yaymaya çalışacaktı... Cumhuriyet aydınlıktır. sevmektir. Vatanını Aynı şekilde sanatın da imtiyazlı Aydınlanmadır. Cumhuriyet memleketini sevmek, bir avuç insanın değil, herkesin kadın devrimidir. Cumhuriyet dünyayı sevmek, içindeki yaratıcı gücü ortaya Zeynep Oral kültür devrimidir. insanı sevmek, doğayı çıkaracak ve topluma mal edecek Cumhuriyet, önce vicdandır. sevmektir. bir eğitim sistemine bağlamayı İnsana saygıdır. İnsan haklarına, Bundan yüzyıl önce Türkiye hedeflemişti. insan yaşamına, insan emeğine, Cumhuriyetinin kurucuları, Kitap okuyan bir aydın insan onuruna saygıdır... yukarıda saydığım tüm bu Mustafa Kemal Atatürk, kitap Cumhuriyet, önce hakkaniyettir. özellikleri bu millete yerleştirmeye okuyan bir aydındı. Entelektüeldi. Adalete güvendir. Kanun hükmünde çalıştılar. Kendi özel kütüphanesinin özel kararnamelerin değil, hukukun ‘Cumhuriyet’in temeli kataloğu elime geçtiğinde neye üstünlüğüdür. kültürdür’ uğradığımı şaşırdım. (O kataloğu Cumhuriyet, ekmek ve emeğin, Aydınlanma çabalarını sürdürelim bana hediye eden Evrim Altuğ’a birilerinin dudakları arasındaki Cumhuriyetin ilanı, 600 yıllık çok teşekkürler.) Binlerce kitabın kelama değil, alınterine bağlı ümmet, yani inanç toplumunun, Daha 1923 yılında, İzmir’de bir kabulü… Yeni alfabe kabulü… Millet arasında yok yok. En geniş bölüm olmasıdır. artık akıl toplumu olma yolundaki okulun açılışında şeref defterine Mekteplerinin açılması... yerli ve yabancı dünya edebiyatı. Cumhuriyet, yarından ilk adımıydı... Anayasamızda yer şöyle yazıyordu Mustafa Hayır bütün bunlar bir günden Türkçe, Osmanlıca, Latince, korkmamaktır. Çocuklarımızın alan demokratik, laik, sosyal, hukuk Kemal: “Vasıl olmaya mecbur ertesi güne olmadı. Her alanın Fransızca, Almanca, İtalyanca bugün ya da ilerideki günlerde devleti olma ilkeleri, din ve inancı bulunduğumuz seviyeye, bugünkü uzmanlarıyla geceli gündüzlü kitaplar. Tarihten felsefeye, kadar uzak kalışımızın mühim aylar süren çalışmalar sonucunda başlarına gelebileceklerden hayatımızdan çıkarmak için değil, sebeplerinden birinin sanata ve gerçekleştirildi. biyolojiden astronomiye, on binleri korkmadan yaşamaktır... tam tersine, din ve inancı en saygın, sanatkârlığa layık olduğu derecede Ancak devrimler süreklilik ister. aşan başlık. Tümü okunmuş, Cumhuriyet ayırımcılığı en hak ettiği yere oturtmak içindi: ehemmiyetin verilmemiş olmasıdır.” İlk yıllarda bu süreklilik, Aydınlanma önlemektir. Yaşamın her alanında Yani dini ve inancı bireyin ahlak ve okuduğu her kitabın yanında (13 Şubat 1923) hareketleri ve eğitim seferberliğiyle notlar almış, kimi satırları çizmiş... her tür ayırımcılığa karşı vicdan dünyasına yerleştiriyordu. Yalnızca ilk birkaç yıl içinde sağlandı. Sonra ise çok partili Afet İnan, “ Kitap Atatürkün çıkmak, bu zulmü sürdürenleri “Cumhuriyetin temeli kültürdür” gerçekleştirilen devrimler bile ne döneme geçtikten sonra çıkar fikir hayatı için değerli bir varlık durdurmaktır. demişti Mustafa Kemal Atatürk... demek istediğimi ortaya koyar: uğruna devrimlerin oy uğruna altının Cumhuriyet çoğulculuktur. O ve silah arkadaşları, çalışma mahiyetinde idi... O kitap seven bir Birkaç örnek: oyulduğuna tanıklık ettik… Yeryüzü sofrasında çoğulculuğun arkadaşları, yeni devletin kültür fikir adamı idi” der. 1924-25: Eğitim Birliği Yasası… Gelin bu yüzüncü yılda yeniden Tıpkı kitabı sevdiği gibi Mustafa Telif ve Tercüme Heyeti… İstanbul devrimler seferberliğini ilan edelim, farklı nimetlerini, renklerini temellerini , çağdaşlık ve millilik Darülfünunu’na tüzel kişiliki... Aydınlanma çabalarını sürdürelim. Kemal’in nitelikli müziği, operayı, zenginlik saymaktır. Bu prensipleri üzerine oturttular. İlköğretimin zorunlu ve parasız Anayasanın çiğnendiği, Medeni resim sanatını tüm sanatları zenginlikle çoğalmak, bu zenginliği Onların “Muasır Medeniyet” olduğunun anayasaya girmesi… Kanun’un kemirildiği, vatan paylaşmaktır. dedikleri evrensel ve çağdaş sevdiğini; sanat eğitimine Eski saray orkestrasının Ankara’ya toprakları, dağları, ırmakları, Cumhuriyet, azınlığın, mağdurun, uygarlıktı. Bu hedefe ulaşmak için sonsuz önem verdiğini, sanat ve taşınması… Ankara’da Musiki limanlarının satıldığı, laik ve karma haksızlığa uğrayanın, sömürülenin de art arda reformlar yaptılar . kültürün insanın yaşam biçimini Muallim Mektebi… Ankara Hukuk eğitiminin tehdit edildiği, nüfus belirleyeceğine inandığını da hakkını her şeyin üzerinde Mustafa Kemal Atatürk uygarlıkla, Mektebi… Uluslararası Takvim ve demografisi değiştirme çabalarıyla tutmaktır. kültür ve sanat kavramlarının içiçe biliyoruz. Bir zamanların Türk Saat… kültürümüzün hızla Araplaştırıldığı Cumhuriyet umuttur. Daha güzel geliştiğinin bilincindeydi... Dil Kurumu, Türk Tarih Kurumu 1926-27: Her kademedeki eğitimin şu dönemde kültürümüze sahip bir dünya, daha güzel bir memleket, Osmanlı’da yenileşme, tanığımdır. parasız olmasının kabulü… Resim ve çıkmak için önce Cumhuriyet heykel sanatını teşvik kararı… Ankara Devrimlerine sahip çıkalım. Yol daha güzel bir gelecek umududur. modernleşme girişimleri ümmetçi Hayır 100 yıl sonra kitap okuyan, Etnoğrafya Müzesi’nin açılması… göstericimiz Ata’mız ve “Nutuk” Cumhuriyet, bu umudu tutumu benimsemiş, ayrıca kitap seven, yazarları seven, sanatı 1928-29: Latin harflerinin olsun! gerçekleştirmek için çalışmak, bu toplumun çok küçük bir bölümünde seven, tiyatro operayı seven, ideal için Aydınlanmadan, ilimden, mal edilmişti. Oysa Cumhuriyet anlayan bir liderimiz olmadı. 29 EKİM CUMHURİYET BAYRAMIMIZIN YILI . Kutlu Olsun... Ercan ÖZALP Beledye Başkanı